Letonya, Excalibur Army tarafından üretilen 155 mm’lik Morana obüs sistemlerini tedarik edeceğini duyurdu.
Letonya Savunma Bakanlığı, Silahlı Kuvvetlerin ihtiyaçları doğrultusunda Çek şirketi Excalibur Army tarafından üretilen 155 mm’lik “Morana” Taktik Tekerlekli Araca Monteli Obüs (TTA) sisteminin tedarik edileceğini duyurdu. Kararın, tekliflerin maliyeti, teslimat süreleri, operasyonel kabiliyetleri ve yerel sanayinin tedarik sürecine katılımı değerlendirilerek alındığı belirtildi.
Letonya Savunma Bakanlığı, 155 mm’lik TTA sistemlerinin tedarikine yönelik pazar araştırmasını Mayıs 2024’te başlattı. Tekliflerin değerlendirilmesinin ardından, “Archer” sisteminin tedariki için İsveç merkezli BAE Systems Bofors ile, “Morana” sisteminin tedariki için ise Çek şirketi Excalibur Army ile görüşmeler sürdürüldü.
Ülke, Haziran 2025’te İsveç ile bir niyet mektubu imzalayarak “Archer” obüs sisteminin tedarikine ilişkin sözleşme müzakerelerine başlama taahhüdünde bulundu. Ancak sürecin ilerleyen aşamalarında, ihtiyaç duyulan mali kaynaklar ve görece uzun teslimat süreleri dikkate alınarak, bu çözümün mevcut aşamada savunma sektörüne ayrılan kaynaklar ve onaylanmış savunma planları çerçevesinde hayata geçirilmesinin mümkün olmadığı değerlendirildi.
Çek şirket daha avantajlı bir sözleşme önerdi
Excalibur Army ile yürütülen görüşmeler sonucunda, operasyonel açıdan eşdeğer bir topçu sistemi için daha uygun fiyat ve teslimat süresi koşulları sunan bir teklif alındı. Böylece Letonya’nın topçu kabiliyetini çok daha kısa sürede hayata geçirmesi mümkün olacak. Ayrıca, yerel sanayinin tedarik sürecine dahil edilmesinin sözleşme kapsamında öngörülmesi de önemli bir avantaj olarak değerlendiriliyor.
Bununla birlikte, Letonya’nın bu kararı İsveç ile savunma iş birliğinin sona erdiği anlamına gelmiyor. Bakanlık, İsveç’in Letonya’nın stratejik savunma ortaklarından biri olmaya devam ettiğini belirterek, iki ülke arasında Ocak 2026’da imzalanan savunma iş birliği yol haritasına dikkat çekti. Söz konusu yol haritası; ortak hava, deniz ve kara faaliyetlerinin yanı sıra İsveç’in Letonya’daki NATO çokuluslu tugayına askeri katkısını, ortak tatbikatları ve savunma yeteneklerinin daha da geliştirilmesine yönelik çalışmaları kapsıyor.
Letonya Silahlı Kuvvetleri ayrıca İsveç merkezli Saab Dynamics’ten RBS 70 NG kısa menzilli hava savunma sistemleri sipariş ederken, Letonya Hava Kuvvetleri 2025’in sonlarında Saab tarafından geliştirilen Giraffe 1X hava sahası gözetleme radarını teslim aldı.
Tarih, uluslararası ilişkiler ve savunma sanayii araştırmacısı
